Şimdi Yazın
Şimdi Yazın
Ankara merkezli Uzman Avukat kadromuzla, güncel mevzuat ışığında
güvenilir danışmanlık ve sonuç odaklı hukuki çözümler sunuyoruz.
Etkin pişmanlık, suç tamamlandıktan sonra failin gönüllü olarak suçun sonuçlarını gidermesi, zararı telafi etmesi veya suçun ortaya çıkarılmasına yardımcı olması halinde cezasında indirim yapılmasını sağlayan bir ceza hukuku kurumudur.
Bu kurum, failin işlediği suçtan dolayı duyduğu pişmanlığı somut davranışlarla göstermesini esas alır. Etkin pişmanlık, suçu ortadan kaldırmaz; ancak kanunda belirtilen suçlar bakımından cezada indirim sağlar.
Amaç; suçun zararlarını azaltmak, suç ortaklarına ulaşmak ve adaletin daha hızlı tecelli etmesini sağlamaktır.
Etkin pişmanlık hükümlerinin temel amacı;
Özellikle organize suçlar, uyuşturucu suçları ve malvarlığına karşı işlenen suçlarda etkin pişmanlık önemli bir rol oynamaktadır.
Etkin pişmanlık her suç bakımından uygulanmaz. Kanunilik ilkesi gereği yalnızca Türk Ceza Kanunu’nda açıkça düzenlenen suçlar bakımından uygulanabilir.
Uygulama alanı bulan başlıca suçlar şunlardır:
Örneğin kasten yaralama suçunda etkin pişmanlık hükümleri uygulanmamaktadır.
Malvarlığına karşı işlenen suçlarda etkin pişmanlık genellikle zararın giderilmesi şeklinde ortaya çıkar.
Fail;
cezada indirim uygulanabilir.
Etkin pişmanlıkta indirim oranı, suçun hangi aşamada telafi edildiğine göre değişir.
Örneğin malvarlığına karşı işlenen bazı suçlarda soruşturma aşamasında zararın giderilmesi halinde cezada 1/2 oranına kadar indirim uygulanabilmektedir.
Örgüt kapsamında işlenen suçlarda etkin pişmanlık, failin örgütün yapısı, faaliyetleri ve diğer failler hakkında bilgi vermesi şeklinde ortaya çıkabilir.
Failin verdiği bilginin suçun aydınlatılmasına ve diğer faillerin yakalanmasına katkı sağlaması halinde indirim uygulanır.
Etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanabilmesi için bazı temel şartların gerçekleşmesi gerekir:
Mahkeme, failin samimi olup olmadığını ve davranışlarının gerçekten suçun sonuçlarını gidermeye yönelik olup olmadığını değerlendirir.
Etkin pişmanlık ile gönüllü vazgeçme kavramları sıklıkla karıştırılmaktadır.
Gönüllü vazgeçme, suç tamamlanmadan önce failin kendi iradesiyle eylemi durdurmasıdır.
Etkin pişmanlık ise suç tamamlandıktan sonra ortaya çıkar ve cezada indirim sebebi oluşturur.
Bazı suçlarda etkin pişmanlık belirli süre şartına bağlanmıştır.
Örneğin kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçunda, mağdur soruşturma başlamadan önce ve zarar görmeden güvenli bir yere bırakılırsa cezada önemli oranlarda indirim uygulanmaktadır.
Bu tür durumlarda zamanlama büyük önem taşımaktadır.
Somut olayınıza göre etkin pişmanlık hükümlerinin uygulanıp uygulanamayacağını öğrenmek için hukuki destek alabilirsiniz.
Yukarıda değinilmiş olan hususlar genel hatları ile kaleme alınmış olup; her somut olay birbirinden farklı özellikler taşıyabileceğinden hak kaybına uğramamanız adına bir hukuk bürosu ile iletişime geçip profesyonel destek almanızı öneririz.