Adli Para Cezası (TCK 52) Nedir? Hesaplama ve Ödeme Süreci

Adli para cezası, Türk Ceza Kanunu’nun 52. maddesinde düzenlenen bir yaptırım türüdür. Bu ceza, failin işlediği suç karşılığında belirli bir miktar parayı Devlet Hazinesine ödemesi şeklinde uygulanır.

Adli para cezası:

• Doğrudan kanunda öngörülen bir yaptırım olarak,
• Kısa süreli hapis cezasının seçenek yaptırıma çevrilmesi yoluyla (TCK 50),
• Hapis cezası ile birlikte uygulanabilir.

Adli Para Cezası Nasıl Hesaplanır?

Adli para cezası iki aşamalı hesaplama sistemine dayanır:

• Önce mahkeme tarafından “gün sayısı” belirlenir.
• Sonra bir gün karşılığı para miktarı takdir edilir.

Toplam ceza = Gün sayısı x Günlük birim miktar

Kanuna göre:

• Gün sayısı en az 5 gündür.
• Kanunda aksi yoksa en fazla 730 gündür.
• Bir gün karşılığı miktar en az 20 TL, en fazla 100 TL’dir.

Hakim, günlük miktarı belirlerken sanığın ekonomik ve şahsi durumunu dikkate almak zorundadır.

Günlük Miktarın Belirlenmesinde Ekonomik Durum

Mahkeme, adli para cezasının günlük birim miktarını belirlerken sanığın ekonomik ve sosyal durumunu dikkate almak zorundadır.

Gelir düzeyi düşük olan bir sanık hakkında üst sınıra yakın günlük miktar belirlenmesi, Yargıtay tarafından bozma sebebi yapılabilmektedir.

Bu nedenle sanığın gelir durumu, bakmakla yükümlü olduğu kişiler ve mali yükümlülükleri savunma aşamasında mutlaka ortaya konulmalıdır.

Adli Para Cezası Taksitlendirilebilir mi?

Hakim, hükmün kesinleşmesinden itibaren bir yıldan fazla olmamak üzere ödeme için süre verebilir. Ayrıca cezanın taksitler halinde ödenmesine karar verilebilir.

• Taksit süresi iki yılı geçemez.
• Taksit sayısı dörtten az olamaz.
• Bir taksidin ödenmemesi halinde kalan borcun tamamı tahsil edilir.

Adli Para Cezası Ödenmezse Ne Olur?

Adli para cezasının ödenmemesi halinde, ödenmeyen kısım hapis cezasına çevrilebilir.

Bu dönüşümde:

• Her gün karşılığı belirlenen miktar bir gün hapse çevrilir.
• Ancak hapse çevrilen süre infaz hukukuna tabidir.

Bu nedenle adli para cezasının süresi içinde ödenmesi veya taksitlendirilmesi önemlidir.

Kısa Süreli Hapis Cezasının Adli Para Cezasına Çevrilmesi (TCK 50)

Türk Ceza Kanunu’nun 50. maddesi uyarınca, bir yıl veya daha az süreli hapis cezaları seçenek yaptırımlara çevrilebilir.

Bu seçenek yaptırımlardan biri de adli para cezasıdır. Mahkeme, sanığın kişiliği, geçmişi ve sosyal durumu dikkate alınarak hapis cezasını adli para cezasına çevirebilir.

Adli Para Cezası ve HAGB / Erteleme

Adli para cezası, hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) kararı kapsamında da uygulanabilir. Belirlenen denetim süresi içinde kasıtlı bir suç işlenmezse ceza ortadan kalkar.

Ayrıca bazı durumlarda cezanın infazı ertelenebilir. Bu hususlar somut olayın özelliklerine göre değerlendirilir.

Ceza Hukuku Sürecinde Hukuki Destek

Adli para cezasının doğru hesaplanması, günlük birim miktarın adil belirlenmesi ve cezanın hapse çevrilmemesi için sürecin dikkatle yürütülmesi gerekir.

Ceza hukuku alanındaki hizmetlerimiz hakkında detaylı bilgi almak için Ceza Avukatı hizmet sayfamızı inceleyebilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Adli para cezası sabıka kaydına işler mi?
Evet. Mahkûmiyet hükmü adli sicil kaydına işlenir.

Adli para cezası ödenmezse hemen hapse mi girilir?
Ödenmeyen kısım hapse çevrilebilir; ancak infaz süreci ayrıca değerlendirilir.

Adli para cezası taksitlendirilmezse ne olur?
Taksit şartlarına uyulmaması halinde kalan borcun tamamı tahsil edilir.