Yapı Eseri Malikinin Sorumluluğu (TBK m. 69)

Yapı eseri malikinin sorumluluğu, inşa edilmiş bir yapıyla ilgili olarak mülk sahibinin karşılaşabileceği hukuki yükümlülükler ve sorumluluklar kapsamını ifade eder.

Türk Borçlar Kanunu Madde 69'a göre bir binanın ya da diğer yapı eserlerinin maliki, bunların yapımındaki bozukluklardan ve bakımındaki eksikliklerden doğan zararları gidermekle yükümlüdür. Bu sorumluluk, yapı eserinin kalitesini, güvenliğini ve hukuka uygunluğunu garanti altına almayı amaçlar.

Sorumluluk Hangi Durumlarda Doğar?

Yapı malikinin sorumlu tutulabilmesi için şu şartların varlığı gerekir:

• ■ Yapım Bozukluğu: Binanın inşası sırasında yapılan hatalar (yanlış malzeme kullanımı, proje hatası vb.) nedeniyle oluşan zararlar.
• ■ Bakım Eksikliği: Binanın zamanla yıpranması sonucu oluşan (kiremit düşmesi, asansör arızası vb.) ve giderilmeyen eksikliklerden doğan zararlar.
• ■ Mevcut Olma Şartı: Yapı eseri tamamlanmış ve mevcut olmalıdır. İnşaat halindeki yapıda kaza olursa haksız fiil hükümleri uygulanır.

Dikkat: Kusursuz Sorumluluk İlkesi

Yapı malikinin sorumluluğu kusursuz sorumluluktur. Yani malik, "benim kusurum yok, binayı müteahhit kötü yapmış" diyerek sorumluluktan kurtulamaz.

• ■ Malik, gerekli özeni gösterdiğini ispat etse bile zararı ödemek zorundadır (Kurtuluş kanıtı getiremez).
• ■ Sadece mücbir sebep (deprem vb.) veya zarar görenin ağır kusuru varsa illiyet bağı kesilir ve sorumluluk kalkar.

Rücu Hakkı ve Diğer Sorumlular

Yapı maliki zararı ödedikten sonra, asıl kusurlu olan kişilere (mimar, müteahhit, mühendis veya önceki malik) rücu edebilir (onlardan geri isteyebilir).

İntifa ve Oturma Hakkı Sahipleri: Binanın bakımındaki eksikliklerden doğan zararlardan, malikle birlikte müteselsilen (ortaklaşa) sorumludurlar. Yani zarar gören kişi dilerse kiracıya/intifa hakkı sahibine de dava açabilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Soru: Kiracı binadan düşen parçadan sorumlu mudur?

Cevap: Eğer zarar "bakım eksikliğinden" (temizlik, basit onarım) kaynaklanıyorsa kiracı da sorumludur. Ancak "yapım bozukluğundan" (kolon hatası vb.) kaynaklanıyorsa sadece malik sorumludur.

Soru: Depremde yıkılan binadan malik sorumlu mu?

Cevap: Deprem mücbir sebeptir. Ancak bina deprem yönetmeliğine uygun yapılmamışsa (ayıplıysa), malik yine de sorumlu tutulabilir.

Bina ve Yapı Sorumluluğu Davaları

Tazminat talepleri ve rücu davaları için hukuki destek alın.

Yukarıda değinilmiş olan hususlar genel hatları ile kaleme alınmış olup; her somut olay birbirinden farklı özellikler taşıyabileceğinden hak kaybına uğramamanız adına bir hukuk bürosu ile iletişime geçip profesyonel destek almanızı öneririz. (KARTALHAN HUKUK BÜROSU)