Ehliyete El Koyma, Süreler ve İtiraz Yolları

Ehliyetin geri alınması, sürücülerin trafik kurallarını ihlal etmesi veya belirli suçları işlemesi sonucunda yetkili makamlarca sürücü belgelerine geçici veya kalıcı olarak el konulması işlemidir.

Bu durum genellikle alkollü araç kullanma, hız sınırlarının aşılması veya ceza puanının doldurulmasıyla ortaya çıkar. İdari bir yaptırım olan bu işleme karşı hukuki yollara başvurmak ve sürecin doğru yönetilmesi büyük önem taşır.

Ehliyet Hangi Durumlarda Ne Kadar Süreyle Alınır?

Karayolları Trafik Kanunu'na göre en sık karşılaşılan sebepler ve yaptırımları şunlardır:

• Alkollü Araç Kullanma: Hususi araçlarda 0.50, ticari araçlarda 0.21 promil sınırı vardır. Geriye dönük 5 yıl içinde; 1. defada 6 ay, 2. defada 2 yıl, 3. defada 5 yıl süreyle ehliyet geri alınır.
• 100 Ceza Puanı: 1 yıl içinde 100 ceza puanını dolduranların ehliyeti 1. defada 2 ay, 2. defada 4 ay süreyle alınır.
• Uyuşturucu Madde: Uyuşturucu veya uyarıcı madde etkisinde araç kullananların ehliyeti 5 yıl süreyle geri alınır.
• Hız İhlali: Hız sınırını %30'dan fazla aşmayı 1 yılda 5 kez tekrarlayanların ehliyeti 1 yıl süreyle alınır.

Dikkat: İtiraz İçin 15 Gün Süreniz Var!

Ehliyetin geri alınması işlemi idari bir yaptırımdır ve buna karşı yargı yolu açıktır.

• İşlemin tebliğinden veya yüze karşı okunduğu tarihten itibaren 15 gün içinde Sulh Ceza Hakimliği'ne itiraz edilmelidir.
• Alkolmetre cihazının kalibrasyon hatası, usulsüz ölçüm veya tutanaktaki hatalar itiraz sebebi olabilir.

Ehliyeti Geri Almak İçin Ne Yapılmalı?

Süre dolduğunda ehliyet otomatik olarak verilmez. Şu şartların tamamlanması gerekir:

• Para Cezası: Kesilen idari para cezasının tamamı ödenmelidir.
• SÜDGE Eğitimi: Alkolden 2. defa veya daha fazla işlem görenler, "Sürücü Davranışlarını Geliştirme Eğitimi"ne katılmak zorundadır.
• Sağlık Raporu: Belirli ihlallerde (3. kez alkol, madde kullanımı vb.) psikoteknik ve psikiyatri uzmanından "sürücü olabilir" raporu alınmalıdır.

Ankara Avukatı Nasıl Destek Olur?

Ehliyetin haksız yere geri alındığını düşünüyorsanız, bir idare hukuku avukatı şu konularda destek sağlar:

• Sulh Ceza Hakimliği'ne itiraz dilekçesinin hazırlanması.
• Hastane raporları, kamera kayıtları ve tutanaklardaki usulsüzlüklerin tespiti.
• Ehliyetin iadesi için gerekli idari başvuruların yapılması.

İtiraz Sürecinde Hukuki Gerekçeler

Sulh Ceza Hakimliği'ne yapılacak itirazda güçlü hukuki gerekçeler davanın seyrini belirler. En sık başvurulan itiraz gerekçeleri şunlardır:

• Alkolmetre kalibrasyon hatası: Cihazın son kalibrasyon tarihinin üzerinden 6 ay geçmişse ölçüm sonuçları hukuken geçersiz sayılabilir. Kalibrasyon belgesi davanın en kritik delilidir.
• Ölçümün usulsüz yapılması: Alkol ölçümünün araçta değil, kapalı bir alanda yapılmamış olması veya bekleme sürelerine uyulmaması itiraz gerekçesi oluşturabilir.
• Tutanaktaki usul hataları: Tanık imzasının bulunmaması, saatin yanlış yazılması veya tutanağın okunmadan imzalatılması gibi hatalar işlemi sakatlar.
• Yetkisiz makamın işlem yapması: Karayolları Trafik Kanunu kapsamında yetkisiz bir birimin el koyma kararı vermesi yetki unsuru açısından sakatlık oluşturur.
• Ölçüm değerinin sınır değerde olması: 0.50 promil sınırında tereddüt oluşturan ölçümlerde ikinci bir ölçüm hakkı talep edilebilir.

İtiraz dilekçesine delil olarak kamera kayıtları, tanık beyanları ve sağlık raporları eklenmelidir. İdari işlemin iptali hukuku çerçevesinde değerlendirilen bu süreç, teknik bilgi gerektirmektedir.

Yürütmeyi Durdurma Talebi ile Ehliyet İadesi

Ehliyetin geri alınması işlemi, mesleki sürücüler veya işi araç kullanmayı gerektiren kişiler için ciddi maddi zarara yol açabilir. Bu durumda yürütmeyi durdurma talebinin itiraz dilekçesiyle birlikte yapılması mümkün olup hakim bu talebi kabul ederse ehliyet itiraz sonuçlanana kadar iade edilir.

Yürütmeyi durdurma talebinin kabul edilmesi için şu argümanların somutlaştırılması gerekir:

• İşlemin açıkça hukuka aykırı olduğunun dilekçede somut gerekçeyle ortaya konulması.
• Ehliyetin alınmasının iş kaybına, ticari zarara veya başka telafisi güç bir sonuca yol açacağının belgelenmesi.
• Mesleki sürücüler (servis şoförü, kamyon sürücüsü, taksi sürücüsü vb.) için bu zarar daha kolay ispat edilebilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Soru: Aday sürücü alkollü yakalanırsa ne olur?

Cevap: Aday sürücülük süresince (2 yıl) 0.20 promil üzerinde alkollü yakalananların ehliyeti daimi olarak iptal edilir. Tekrar sürücü kursuna yazılmaları gerekir.

Soru: Üflemeyi reddedersem ne olur?

Cevap: Alkolmetreyi üflemeyi reddedenlerin ehliyeti 2 yıl süreyle geri alınır ve yüksek idari para cezası uygulanır.

Soru: İtiraz kazanılırsa ehliyet ne zaman iade edilir?

Cevap: İtirazın kabulü halinde idari para cezası da iptal edilir ve ehliyet derhal iade edilmelidir. Emniyet müdürlüğüne kararın tebliğ edilmesinin ardından iade işlemi başlatılır.

Soru: İtiraz süresi içinde araç kullanabilir miyim?

Cevap: Hayır. İtiraz süreci devam etse dahi ehliyetin geri alınması kararı uygulanmaya devam eder. Ancak Sulh Ceza Hakimliği'nden yürütmeyi durdurma kararı alınırsa bu süreçte araç kullanmak mümkün hale gelebilir.

Trafik Cezalarına ve Ehliyet İşlemine İtiraz

Ehliyetinizin haksız alındığını düşünüyorsanız hemen bize ulaşın.

Yukarıda değinilmiş olan hususlar genel hatları ile kaleme alınmış olup; her somut olay birbirinden farklı özellikler taşıyabileceğinden hak kaybına uğramamanız adına bir hukuk bürosu ile iletişime geçip profesyonel destek almanızı öneririz. (KARTALHAN HUKUK BÜROSU)